ЖУРНАЛ

Статья PDF

Авторлар туралы

Серікбай М.Б. - Физикалық медицина және оңалту бөлімінің мейіргері, «Ұлттық балаларды оңалту орталығы» КеАҚ, Астана, Қазақстан, Бұл электронды пошта мекен-жайы спам-боттардан қорғалған. Көру үшін сіздің браузеріңізде JavaScript қосулы тұруы тиіс., https://orcid.org/0009-0003-1724-5303

Түйіндеме

Физикалық медицина аппараттары балалар оңалтусының негізгі тірегі болып табылады. Осы шолу мақаласында «Ұлттық балаларды оңалту орталығы» тәжірибесінде қолданылатын аппараттық әдістер - синусоидты модуляцияланған тоқ (СМТ), электрофорез, Биоптрон жарықтық терапиясы, магниттік терапия, транскраниалды магниттік стимуляция (ТМС), электростимуляция, су процедуралары (душ Шарко, інжу ваннасы, су асты душы) және балшық терапиясы - 2022-2025 жылдардағы халықаралық зерттеулер негізінде талданады. ТМС пен электростимуляция церебральды сал ауруы (ЦСА) бар балалардың моторлық функциясын жақсартуда және спастикалықты азайтуда тиімді екені жүйелі шолулар мен мета-анализдермен расталған. Гидротерапия бұлшықет тонусын төмендетіп, жалпы және нәзік моторлық функцияны, тепе-теңдікті арттыратыны дәлелденген. Биоптрон поляризацияланған жарық терапиясы тіндік регенерацияны жеделдетіп, микроциркуляцияны жақсартады. Балшық терапиясы спастикалықты азайтуда тиімді бальнеологиялық әдіс болып табылады. Мультидисциплинарлық топпен бірлескен кешенді оңалту сапалы нәтиженің негізгі кілті болып табылады.

Түйін сөздер

Физикалық терапия әдістері, транскраниалды магниттік стимуляция, электрлік стимуляция терапиясы, гидротерапия, бальнеология, церебральды сал ауруы, педиатриялық оңалту, пәнаралық зерттеу.

Әдебиет тізімі

1. Stavsky, M., Mor, O., Mastrolia, S. A., Greenbaum, S., Than, N. G., & Erez, O. (2017). Cerebral palsy - trends in epidemiology and recent development in prenatal mechanisms of disease, treatment, and prevention. Frontiers in Pediatrics, 5, 21. https://doi.org/10.3389/fped.2017.00021
2. Cifu, D. X. (2025). Braddom's Physical Medicine and Rehabilitation-E-Book. Elsevier Health Sciences. https://doi.org/10.1016/C2017-0-03586-3
3. Sudhir, C. S., & Sharath, H. V. (2023). A brief overview of recent pediatric physical therapy practices and their importance. Cureus, 15(10), e47863. https://doi.org/10.7759/cureus.47863
4. Ou, C. H., Shiue, C. C., Kuan, Y. C., Liou, T. H., Chen, H. C., & Kuo, T. J. (2023). Neuromuscular electrical stimulation of upper limbs in patients with cerebral palsy: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. American journal of physical medicine & rehabilitation, 102(2), 151-158. https://doi.org/10.1097/PHM.0000000000002058
5. de Araujo, C., Gschaidmeier, A., Von Gunten, M., & Grunt, S. (2025). Sensory-level electrical stimulation in children with cerebral palsy: a scoping review of current applications and outcomes. Frontiers in Pediatrics, 13, 1644547. https://doi.org/10.3389/fped.2025.1644547
6. Yang, F. A., Mi Le, J. R., Lu, C. H., Huang, C. C., & Chen, H. C. (2025). A systematic review and meta-analysis of neuromuscular electrical stimulation post-botulinum toxin injection in children with cerebral palsy. Scientific Reports, 15(1), 4690. https://doi.org/10.1038/s41598-025-88991-5
7. Sun, Y. Y., Wang, L., Peng, J. L., Huang, Y. J., Qiao, F. Q., & Wang, P. (2023). Effects of repetitive transcranial magnetic stimulation on motor function and language ability in cerebral palsy: A systematic review and meta-analysis. Frontiers in pediatrics, 11, 835472. https://doi.org/10.3389/fped.2023.835472
8. Zhang, Q., & Qiu, Z. (2024). Therapeutic effects of repetitive transcranial magnetic stimulation in patients with cerebral palsy: a systematic review and network meta-analysis. Neurological Sciences, 45(5), 1953-1967. https://doi.org/10.1007/s10072-023-07235-4
9. Zhong, M., Zhang, Y., Luo, J., Chen, T., Zhang, J., Peng Sr, T., ... & Xu, K. (2025). Safety and effectiveness of non-invasive brain stimulation on mobility and balance function in children with cerebral palsy: a systematic review and meta-analysis. Journal of NeuroEngineering and Rehabilitation, 22(1), 111. https://doi.org/10.1186/s12984-025-01619-7
10. Taha, M. M., El-Nagar, M. M., Elrefaey, B. H., Elkholy, R. M., Ali, O. I., Alkhamees, N., & Felaya, E. S. E. E. S. (2022). Effect of polarized light therapy (Bioptron) on wound healing and microbiota in diabetic foot ulcer: a randomized controlled trial. Photobiomodulation, Photomedicine, and Laser Surgery, 40(12), 792-799. https://doi.org/10.1089/photob.2021.0175
11. Pulay, M. Á., Kornis, K., Bednárikné Dörnyei, G., Feketéné Szabó, É., Horváth, M., Matiscsák, A., ... & Túri, I. (2024). Feasibility of Using Pulsed Electromagnetic Field Therapy to Improve the Dynamic Postural Balance of Children with Cerebral Palsy: A Randomized, Sham-Controlled Pilot Study. Journal of Clinical Medicine, 14(1), 192. https://doi.org/10.3390/jcm14010192
12. Shariat, A., Najafabadi, M. G., Dos Santos, I. K., Anastasio, A. T., Milajerdi, H. R., Hassanzadeh, G., & Nouri, E. (2024). The effectiveness of aquatic therapy on motor and social skill as well as executive function in children with neurodevelopmental disorder: a systematic review and meta-analysis. Archives of physical medicine and rehabilitation, 105(5), 1000-1007. https://doi.org/10.1016/j.apmr.2023.08.025
13. Tao, Y., Cao, Z., Shin, M. C., Chen, M., & Han, S. (2025). The effects of hydrotherapy on athletic ability in children with cerebral palsy: A systematic review and meta-analysis. Plos one, 20(6), e0325517. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0325517
14. Poberskaya, V. A., & Lyan, N. A. (2020). Peloidotherapy in pediatric practice in the conditions of a balneo-mud resort. Bulletin of Rehabilitation Medicine, 4(98), 77-81. https://doi.org/10.38025/2078-1962-2020-98-4-77-81
15. Xu, Y., Zhuang, D., Chen, F., Ma, L., Du, H., Jin, A., ... & Li, X. (2025). Nonsurgical therapies for spastic cerebral palsy: A network meta-analysis. Pediatrics, 156(1), e2024070402. https://doi.org/10.1542/peds.2024-070402
16. Lee, H., Kim, D. J., & Han, J. W. (2024). An exploratory analysis of the roles of nurses on a pediatric rehabilitation unit in South Korea perceived by pediatric rehabilitation professionals. Healthcare, 12(2), 177. https://doi.org/10.3390/healthcare12020177
17. Noij, L., Terheggen-Lagro, S., Muselaers, E., Whittaker, E., Gosling, J., Brackel, C., ... & Alsem, M. (2024). A multidisciplinary approach: Management and rehabilitation of children with pediatric post-COVID-19 condition. The Pediatric infectious disease journal, 43(9), 880-884. https://doi.org/10.1097/INF.0000000000004408
18. Harniess, P. A., Gibbs, D., Bezemer, J., & Purna Basu, A. (2022). Parental engagement in early intervention for infants with cerebral palsy: A realist synthesis. Child: Care, Health and Development, 48(3), 359-377. https://doi.org/10.1111/cch.12916